Pagina's

Eurolac!

Een blog met (bijna) dagelijkse columns over borstvoeding, hoe het gaat, hoe het ook zou kunnen. Discussie, ironie, satire en parodie worden als stijlbloemen niet verguisd, naast gewone recht-toe recht-aan informatie.
Posts tonen met het label reflux. Alle posts tonen
Posts tonen met het label reflux. Alle posts tonen

maandag 23 december 2013

Maandagmodel

Foto: Kristen Stewart als Bella Swan en  Robert Pattinson als Edward Cullen in  Twilight (2008): Bella's rode truck ziet er niet uit, maar is niet bepaald een maandagmodel.

Wie afgaat op wat er besproken wordt op (in? bij?) de sociale media zou makkelijk het idee kunnen krijgen dat kinderen afgeleverd worden in een belabberde staat. Alsof het allemaal maandagmodellen zijn. Het soort mankementen waarmee ze lijken te worden afgeleverd verandert door de tijden heen. Was het tot voor een paar jaar vooral te vinden in het allergische spectrum, nu lijkt het vooral te mankeren aan de functie van de maag. Kinderen blijken tegenwoordig allemaal reflux te hebben. Vroeger was reflux nogal een heftige aandoening die gelukkig niet zo vaak voorkwam. Echte reflux is een afwijking in de anatomie of functie van de maag en haar afsluitingen waardoor de maaginhoud, vaak met geweld, terug naar buiten wordt geperst. Wanneer dat vaak gebeurt zal het zuur uit de maag de slokdarm aantasten, waardoor daar chronische ontstekingen ontstaan en zelfs vergroeiingen kunnen optreden door de vorming van extra weefsel. In de tijd dat reflux nog zo werd gedefinieerd spuugden kindje meer of minder. Maar dat werd normaal gevonden. Zo normaal dat een babyuitzet standaard was voorzien van een stapeltje *spuug*doekjes.

Nu zou het op zich nog niet zo’n probleem zijn om spugen reflux te noemen als het niet zou leiden tot onnodig medicijngebruik en het over het hoofd zien van de werkelijke oorzaken als het meer is dan ‘’gewoon’’ spugen. Als een moeder naar de dokter gaat met de klacht dat haar baby zoveel spuugt wordt er vrijwel nooit echt onderzoek gedaan naar reflux. Dat is ergens wel begrijpelijk want die onderzoeken zijn nogal belastend, dat doe je niet zomaar.  Maar in plaats van te kijken naar het kind, door te vragen waar dat veel spugen dan uit bestaat, hoe dat eruit ziet en wat eventueel bijkomende factoren kunnen zijn, wordt direct naar medicatie gegrepen. Die medicatie bestaat uit middelen die de maaginhoud dikker maken, middelen die de zuurgraad verminderen en middelende die de maagpassage versnellen.

Het indikken van de voeding gaat het spugen niet echt tegen, maar maakt het wel moeilijker. Daarbij komt dat het vaak zorgt voor obstipatie en dus extra ongemak in de buik, maar dan op een andere plaats. Het minder zuur maken van de maaginhoud vermindert inderdaad het branden van de slokdarm, maar zorgt ook voor verminderde functie van de maag, waardoor het voedsel in de maag niet voldoende wordt verteerd en de darmen het zwaarder krijgen. Sommige voedingsstoffen moeten al in de maag worden afgebroken en opgenomen en dat lukt mogelijk niet als de vertering niet optimaal is door een te lage zuurgraad. Hetzelfde geldt voor het versnellen van de maagpassage. Inderdaad kan voedsel dat niet meer in de maag is ook niet meer omhoog komen, maar het is heel goed mogelijk dat het de maag al is uitgewerkt voor het goed en wel verteerd is. Het instituut voor verantwoord medicijngebruik* waarschuwt niet voor niets artsen terughoudend te zijn bij het voorschrijven van medicatie bij refluxklachten bij zuigelingen.

Meestal zal spugen bij zuigelingen een kwestie zijn van meer voeding erin dan de maag comfortabel kan verwerken of te snel na het drinken van houding veranderen. Sinds het advies om kinderen altijd plat op de rug te leggen om te slapen wordt er ook wel meer gespuugd, maar dat is allemaal redelijk onschuldig. Minder grote voedingen dichter bij elkaar, meer rechtop voeden en langer na de voeding rechtop houden zal het merendeel van dat soort spugen sterk laten verminderen. Maar spugen kan ook een symptoom zijn dat bij andere dingen hoort. Kinderen met een sterk allergische aanleg kunnen als eerste symptoom spugen hebben, vaak in combinatie met andere vormen van buikklachten en mogelijk eczeem, vaak verkouden en hoorbaar ademhalen. Het spugen bij allergie kan worden veroorzaakt door het meeslikken van lucht. Om de kriebel aan het gehemelte (een veel gezien symptoom bij allergie) te verminderen duwt het kind de tong tegen het gehemelte, waardoor het vacuüm gelost wordt.

Reflux kan ook een symptoom of bijwerking zijn van variaties in de orale anatomie, zoals een hoog gehemelte, te korte tong- en lipriempjes. Deze variaties zorgen ervoor dat een kind niet goed kan drinken, geen goed vacuüm kan maken en vasthouden, en daardoor bijvoorbeeld veel lucht mee inslikt. Geboortetrauma’s, waarbij in de kaak-hals-schoudergordel iets kan zijn verschoven of afgekneld tijdens de zwangerschap of de geboorte, veranderen iets in de anatomie en de functie van dat deel van het lichaam. Daardoor kan het kind mogelijk de mond niet goed opendoen, zijn hoofd niet goed draaien of in een bepaalde houding houden of het drinken doet hem zeer. Het drinken wordt daardoor rommelig, er wordt lucht mee geslikt of het slikken op zich lukt niet zo goed. vaak duurt het even voor dit soort klachten zijn opgebouwd. vaak wordt dan de link met de zware geboorte niet meer gelegd.

*) Instituut voor verantwoord medicijngebruik: Minder medicijnen bij refluxklachten baby's

dinsdag 15 oktober 2013

Terug

Foto:  Colin Farrell als Valka zet Jim Sturgess als Janusz het mes op de keel in The Way Back (2010)

Wat ben ik blij dat ik gisteren een stukje dat ik elders postte al hierheen had gekopieerd als materiaal voor een blogje. Ik wist toen nog niet dat ik nu zo moeilijk zou typen door een verwonde duim (iets met een kaasschaaf die dikke plakken snijdt, deze keer van de top van mijn duim). Ik hoef gelukkig niet zo veel te typen. Ofwel: hoe een gewonde duim je zo onthand kan maken. Enfin, het stukje van vandaag gaat over reflux. Vroeger was reflux een relatief zelden voorkomende, relatief ernstige aandoening en baby’s spuugden gewoon. Tegenwoordig wordt babyspugen ook reflux genoemd, maar ook het aantal echte refluxgevallen lijkt toe te nemen, mogelijk als gevolg van de medicalisering van de baring, waarbij kinderen veel vaker geboortetrauma’s oplopen, die dan ook nog eens vaak niet als zodanig worden herkend. Dit is wat ik erover schreef:

Wat tegenwoordig vaak reflux wordt genoemd is dat meestal niet. Echte reflux is een serieuze aandoening die gelukkig niet erg vaak voorkomt. Het gaat dan om een, meestal aangeboren, maar eventueel verkregen, afwijking aan de in- en -of uitgang van de maag, of een overactieve maag peristaltiek. Dit leidt dan tot regurgitatie, ofwel het gedongen terug naar buiten werken van de maaginhoud via de ingang.

Wat de meeste baby's doen is het laten teruglopen van een overvulde maag. Soms is de maag niet overvuld, maar ligt de baby met een pasgvulde maag plat op de rug, waardoor deze overloopt. De maagafsluiting via de ingang is bij zuigelingen nog niet erg strak en de maaginhoud komt eenvoudig terug. De maaginhoud kan helemaal terug in de mond komen en terug doorgeslikt worden, of enkel tot in de slokdarm open en dan terugvloeien. De maaginhoud kan ook met enige kracht helemaal naar buiten worden gewerkt. De zure maaginhoud irriteert de slokdarm, vooral als het vaak gebeurt en meer nog als dit langere tijd na de maaltijd is. Dat is waar de baby last van heeft: de slokdarm doet pijn.

In plaats van enkel de symptomen te gaan behandelen [met dikke voeding (wat zwaarder te verteren is en evengoed teruggegeven kan worden) of medicatie om het maagzuur te neutraliseren (met als gevolg dat de vertering minder goed gaat) of die de maag sneller leegt (waardoor een deel van de vertering wordt overgeslagen)], kan beter worden gewerkt aan de oorzaak: de te volle maag en het plat liggen na de voeding.

Een babymaagje is maar klein en een voeding zou nooit groter moeten zijn dan drie keer de inhoud in rust (--> zijn eigen vuistje=de maag in rust), voor een kind met een gevoelige maag of met aanleg tot spugen, nooit meer dan 2. En een mensenkind is niet ontworpen met plat op de rug liggen als meest voorkomen houding. De mens hoort rechtop en een zuigeling kan ook voorover liggen, met het hoofd liefst hoger dan de billetjes.

Pas als kleinere maaltijden (de dan uiteraard ook korter op elkaar zitten) en niet meer plat op de rug liggen (of in elkaar gedrukt in een autostoeltje!), met name niet in het eerste uur na een maaltijd, als dat allemaal niet helpt, dan kun je gaan denken aan medicatie

vrijdag 6 juli 2012

Springende conclusies

Foto: Hayden Christensen als David Rice in Jumper waarin mensen met een speciale gave zonder na te denken in een moment naar een andere plaats kunnen springen
Idee ingezonden door @melpronk voor de #flitsidee actie: borstvoeding & reflux & kennis van zorgverleners. Verdikken, medicijnen, bijvoeden, dragen.

Mijn oog viel op een bericht in het 365 dagen project De Nieuwe Baby met een enthousiast bericht over een methode voor de behandeling van pijn in de borsten: borstmassage. Dat klinkt veelbelovend: moeder minder pijn en baby drinkt beter, vaker, meer, de zorgverlener een extra truc in de trukendoos. Iedereen blij. Maar wacht eens even, waar gaat het hier eigenlijk over? Jammer genoeg is alleen de samenvatting in het Engels en het artikel in het Koreaans. Vrij opvraagbaar, maar ja, mijn Koreaans is niet echt vloeiend, zeg maar. Ik zou een aantal dingen willen weten voor ik me aan een oordeel over de waarde van dit onderzoek voor de dagelijkse praktijk van borstvoedende moeders waag.
Bijvoorbeeld: wat voor soort massage werd toegepast: zomaar wat wrijven, massage voor het openen van verstopte melkkanalen of de speciale Japanse borstmassage? Als het die laatste is, is het onderzoek voor ons verder van generlei waarde, want die methode is Hoogst Geheim en Extra Speciaal. Of: wat werd nu eigenlijk behandeld? Verder onbeschreven pijn ergens of overal in de borst of specifieke pijn? Of verstopte melkkanalen en borstontsteking? Of drinkgedrag van de baby? Het meten van het natriumgehalte van de melk doet het laatste vermoeden. Bij een borstontsteking loopt de melkproductie terug en door het lagere volume met gelijkblijvende absolute hoeveelheid zouten wordt de melk zouter. En van borstontstekingen en verstopte melkkanalen wisten we al dat massage een goede ondersteunende behandeling kan zijn.
Zo zijn er wel meer condities in een baby waar men snel geneigd is tot conclusies te springen en een behandeling in te zetten zonder in te gaan op de vragen ‘’Wat is er eigenlijk aan de hand?’’ en ‘’Waardoor wordt dit mogelijk veroorzaakt?’’ Want pas als je weet wat er aan de hand is en, indien dat werkelijk een probleem is, waardoor het werd veroorzaakt, kun je geen adequate behandeling starten. Laten we als voorbeeld reflux nemen. Toen ik begon in de borstvoeding business bestond reflux niet. Er waren spugende baby’s en er was GERD (gastroesofageal reflux disease). GERD is een vrij ernstige aandoening met aantasting van het slokdarmslijmvlies door herhaalde en intensieve blootstelling aan maagzuur door veelvuldig terugvloeien van de maaginhoud of chronisch overgeven, bijvoorbeeld door een defect aan de afsluiting tussen maag en slokdarm. Hebben nu alle kindertjes die spugen een falende afsluiting tussen maag en slokdarm? Nee, gelukkig niet, gelukkig is ons ontwerp beter dan dat.
Maar de afsluiting tussen maag en slokdarm bij een zuigeling functioneert wel anders dan die bij grotere kinderen en volwassenen. Alles tussen de lippen en de maag functioneert bij een zuigeling net even anders, omdat hij een volledig vloeibaar dieet heeft en dat stelt andere eisen aan de voedselinname dan een primair vast dieet. Wanneer zorgen en zogen bij een baby volgens het biologische plan verlopen, zal die manier van functioneren van mond, keel, slokdarm en maag prima werken. Ingebouwde beschermingsmechanismen zorgen voor afvoer van problemen, bijvoorbeeld een voor in de mond liggende kokhalsreflex, die voorkomt dat ongewenste substanties (als in: alles wat geen melk is) per ommegaande eruit worden gewerkt, en een maag die makkelijk overloopt bij overvulling, die goede vertering in de weg kan staan. In die zin is melk terug geven goed en normaal.
Ik schets u een plaatsje van een moderne baby: hij brengt het overgrote deel van het etmaal door in een plat op de rug liggende positie of in een min of meer in elkaar gedrukte, min of meer zittende positie. Hij wordt gestimuleerd tot het innemen van zo mogelijk wijd uiteen liggende voedingen met een volume van min of meer het dubbele van een comfortabele maaginhoud*. Ter vergelijking: de houding volgens de biologische blauwdruk is min of meer rechtop verticaal of voorover liggend en zijn maag wordt frequent met korte tussenpozen gevuld met hoeveelheden die de comfortabele fysiologische maat niet overschrijden. Het is niet verwonderlijk dat de platliggende of in elkaar gedoken zittende en overvoerde baby gaat spugen, net na de voeding, of na een heldhaftige poging van de maag om de melk toch te verteren, een uur of langer na de maaltijd als dat verteren toch niet zo best werkt. Vooral dat latere spugen leidt tot symptomen die lijken op die van ziekelijke reflux, omdat de melk dan al volop is gemengd met maagzuur en de slokdarm aantast.
En dan springen mensen makkelijk zonder verder nadenken naar een mogelijke conclusie: reflux! en de pot met pillen of met drankjes staat al klaar. De melk wordt ingedikt, omdat dat er misschien minder makkelijk uitloopt (maar het in feite voor de maag moeilijker maakt te verteren), er worden maagzuurremmers gegeven, want dan is de opgespuugde maaginhoud niet zo zuur en etsend (terwijl in feite het verteren helemaal niet meer werkt), of er worden middelen gegeven die de maaglediging versnellen, om de maaginhoud de gewenste richting in te dwingen (terwijl de maag dan nog niet klaar is met verteren en de darm dat moet overnemen, er niet toe in staat is en voor krampen gaat zorgen).
Een spugende baby om te beginnen het overgrote deel van het etmaal in een meer fysiologisch houding houden en hem frequente, kleine voedingen geven zal voor kinderen voldoende zijn om op miraculeuze wijze zonder medicatie van de reflux te genezen. Voor kinderen waarbij dat niet  werkt en die dus wellicht wel echte reflux hebben, kan verder onderzoek en eventueel medicatie nodig zijn. Na een goed onderzoek. Dus. En een gedegen, medisch wetenschappelijke diagnose met respect voor de fysiologie en uitsluiting van iatrogene (= door de zorg veroorzaakte) factoren.
*) Eurolac Flits! over de fysiologische maaginhoud

woensdag 4 januari 2012

Goed van de tongriem gesneden


Foto: Albert Einstein, de goed van de tongriem gesneden geleerde
De tongriem is volgens Van Dale (2005) een "spiertje onder de tong dat soms doorgesneden wordt als het de tongbeweging belemmert". Daarmee heeft Van Dale het net even mis, het is geen spiertje, maar een velletje, een stukje bindweefsel met nauwelijks of geen doorbloeding of zenuwen. Het frenulum linguae, zoals zijn zondagse naam luidt, is het anker van de tong, dat voorkomt dat de tong in de keel zakt en tot verstikking leidt. De plaatsing, het formaat, de dikte en de flexibiliteit van het tongriempje luisteren nauw, want het moet de tong in de mond houden zonder de functionaliteit te verminderen. De tong zelf heeft vele functies, waaronder het bewegen van voedsel door de mond zodat het gekauwd en doorgeslikt kan worden, likken, zoenen en het vormen van klanken bij her spreken (articuleren). Om al die functies te kunnen uitoefenen moet de tong voor- en achteruit kunnen bewegen en heen en weer. De tong moet breed en plat gemaakt kunnen worden en tot een hol rolletje worden opgekruld. De tongpunt moet tot helemaal buiten de mond kunnen komen en daar rond de lippen cirkelen, maar ook in de mondholte elk punt kunnen aanraken van de lippen, de kaken, de wangen en het gehemelte tot ongeveer halverwege de mondholte. Als de tong dit allemaal niet kan is er sprake van functieverlies en worden compensatietechnieken ingezet om toch de gewenste handelingen uit te voeren. Vaak lukt dat wel, maar het kost behoorlijk wat extra energie en er kunnen vervormingen aan andere onderdelen van de mond ontstaan, zoals een afwijkende vorming van het gehemelte en de kaken. Door de afwijkende vorm van het gehemelte vervormt ook de neusholte wat kan leiden tot functieverlies daar en daardoor problemen met de ademhaling bijvoorbeeld. De veranderde vorm van de kaken kan leiden tot problemen met de gebitsvorming en verhoogt het risico van cariës. Onvoldoende beweeglijkheid van de tong en vooral de tongpunt leidt tot problemen met de vorming van bepaalde klanken, wat spraak en communicatie bemoeilijkt, wat op zijn beurt uiteindelijk ook een negatief effect op de schoolprestaties kan hebben. Maar de eerste problemen doen zich voor bij het eten, te beginnen met het drinken aan de borst (vaak ook bij drinken uit een fles). Een kind dat zijn tong niet breed en plat kan maken en tot over de onderlip uitsteken kan de complexe bewegingen die nodig zijn om aan de borst te drinken niet goed maken. Om dat te compenseren gaat hij zijn lippen en kaken gebruiken om zich vast te klemmen en de borst te ‘’melken’’. Vaak lukt dat en krijgt het kind voldoende melk binnen. Meestal gaat dit wel ten koste van het welzijn van zijn moeder, die ervoor moet betalen met kapotte tepels en uitermate pijnlijke voedingen. Heel vaak lukt het ook niet en krijgt het kind te weinig melk uit de borst, waardoor hij onvoldoende zal groeien en de melkproductie van zijn moeder onvoldoende stimuleert. Door het moeizame drinken kan het kind veel lucht mee slikken en daardoor last van zijn maag en darmen krijgen. Dit geldt ook voor kinderen die de fles krijgen. Later kan het onvermogen om het voedsel goed door de mond te bewegen ervoor zorgen dat eten onvoldoende gekauwd in de maag komt en voor meer problemen met de spijsvertering gaat zorgen, variërend van reflux tot krampen en verstoorde stoelgang. (Een te krap riempje van de bovenlip kan tot vergelijkbare problemen leiden.)
Het indiceren en behandelen van ankyloglossia (een te korte tongriem) is simpel en het ervan uitgevoerd krijgen door ouders is moeilijk. Een vreemde tegenstelling waarvoor de oorzaak in nevelen gehuld is. Het indiceren van behandeling is eenvoudig, er zijn hulpmiddelen voor, die verschillende soorten ankyloglossia definiëren en categoriseren, maar eenvoudiger is het om af te gaan op functionaliteit en functieverlies. Wanneer een te korte tongriem geen problemen geeft bij het drinken, de moeder geen kapotte tepels en/of pijn bij het voeden heeft en het kind naar verwachting groeit is behandeling niet noodzakelijk. Als het kind problemen heeft met drinken, moeder heeft kapotte tepels en/of pijn bij het voeden en/of het kind groeit niet naar behoren dan is behandeling aan te raden. Ook de behandeling is over het algemeen simpel: de tongriem is in de meeste gevallen een niet tot nauwelijks doorbloed stukje bindweefsel, wat eenvoudig is te knippen of snijden. Dat gewoon in de spreekkamer, verdoving is niet nodig. Direct na het knippen wordt het kind aan de borst gelegd. Het kan handig zijn wanneer de ouders gedurende een week volgend op de knip dagelijks de tong enkele keren wat oefenen om te voorkomen dat de knip weer helemaal dichtgroeit. Om als ouders het voor elkaar te krijgen dat een problemen gevend tongriempje daadwerkelijk wordt behandeld is soms meer creativiteit nodig. Borstvoeding.com geeft een overzicht van zorgverleners die kunnen helpen als de huisarts, kinderarts, tandarts of verloskundige in de eigen regio het niet doet.
Care after lingual and maxillary lip ties have been revised for breast feeding infants (filmpje)
Meer over het hoe, waarom en door wie knippen van tongriempjes op borstvoeding.com (artikelen)
JN Davis, SE Whaley… - The American Journal of …, 2012 - Am Soc Nutrition
Frenotomy improves breastfeeding immediately in neonates with ankyloglossia.
V Suter - The Journal of pediatrics, 2012 - ncbi.nlm.nih.gov
Buryk M, Bloom D, Shope T: Efficacy of neonatal release of ankyloglossia: a randomized trial. Pediatrics. 2011 Aug;128(2):280-8. Epub 2011 Jul 18.
Edmunds J, Miles SC, Fulbrook P: Tongue-tie and breastfeeding: a review of the literature. Breastfeed Rev. 2011 Mar;19(1):19-26.

vrijdag 28 oktober 2011

Over het randje

Foto: zwembad over het randje van Hotel Elan in Dallas, USA.
Toen mijn kinderen klein waren en toen ik begon in de borstvoedingbegeleidingsbusiness hoorde je eigenlijk nooit over reflux. Niet dat kinderen niet spuugden. Nee, dat deden ze wel en soms nogal veel ook. Wasmachines vol elke dag met luiers en hemdjes en andere kleertjes vol met restanten van uitingen van allerhande lichaamsopeningen. Mijn moeder had wekelijks teilen vol met dat spul op het gasfornuis staan. Uitkoken met soda die hap en dan spoelen en door de wringer en buiten te drogen hangen. Liefst in de zon voor het bleken van de laatste vlekken. Maakte zij zich zorgen om al wat er voor en achter, onder en boven uit haar vijf baby’s kwam? Nee, en voor het ongemak van de was had ze een hulp, want ze was, heel modern voor die tijd, een werkende moeder. Maakte ik me er zorgen over? Nee, en de was ging met hulp van een stagiaire - want ik was, heel onmodern voor die tijd, een thuisblijfmoeder met stagiaires van een zorgassistenten opleiding - in de wasmachine. En nu? Kinderen spugen nog steeds evenveel, maar men lijkt zich er meer druk om te make. Het heet ook al gauw geen spugen meer, maar reflux. En het lijkt wel of de kindjes zelf er ook meer last van hebben dan de kindjes van vroeger, toen het nog spugen heette. Zouden er dan echt nu zo veel meer kindjes met zwakke maag-slokdarm afsluitingen zijn? Of meer kindjes met pathologisch hoge zuurproductie in de maag? Ik kan het me niet voorstellen, waarom zou zo iets voorkomen? Het lijkt wel of baby’s meer, vaker en langer huilen dan vroeger. De, vaak zonder onderzoeken gestelde, diagnoses zijn in de overgrote meerderheid ‘’krampjes’’ (kolieken) of ‘’reflux’’, of als er geen zichtbaar spugen is, ‘’verborgen reflux’’ en allergie op een goede derde plaats. Terugkijkend (een uiterst onwetenschappelijke methode, ik weet het) zie ik een link tussen het begin van het advies om kinderen op de rug te slapen te leggen en de opkomst van de, bijna epidemische, reflux diagnose en de opkomst van methodes om huilbaby’s te behandelen. Op de rug slapen mag dan een statistisch effect hebben op het verminderen van wiegendood, het is voor een baby, net als voor elk zoogdier, een uiterst onfysiologische houding. Neurologisch functioneert een kind het beste in een voorover liggende (niet helemaal plat!) houding. Plat op de rug liggen is instinctief een gevaarlijke houding: als er iets gebeurt (weet het organisme van het kind veel dat hij niet meer in het wild leeft met beren en sabeltandtijgers om de hoek?) kom je maar moeilijk weg en lig je met al je edele en weke delen bloot. (Doe zelf maar eens een observationeel onderzoek en kijk hoeveel zoogdieren –liefst niet te veel *gedomesticeerde* katten en honden- er een gewoonte van maken om op de rug liggend te slapen.) tenslotte is de overlooprand van de maag bij een zuigeling erg laag als hij op zijn rug ligt en zal de inhoud ervan met een dieet van vloeibaar voedsel al snel over het randje gaan. Dit wordt nog versterkt als het kind grote, ver uit elkaar liggende maaltijden krijgt. (Nog een doe-het-zelf-onderzoek: drink een vloeistof in een hoeveelheid die overeenkomt met 200ml voor een kind van 5 kilo, dus 2000ml bij een gewicht van 50 kilo, en ga vervolgens plat op de rug liggen om te slapen. Noteer nauwkeurig hoe dat voelt en wat er gebeurt.)
Al met al was ik dus niet verbaasd met de uitkomsten van het onderzoek van van der Pol et al (2011) dat zuurremmers niet helpen bij baby’s met reflux symptomen. Het ligt namelijk meestal niet aan het maagzuur, maar heel vaak aan de overvulling van de maag in combinatie met plat op de rug liggen. Campanozzi et al (2009) hadden al aangetoond dat van de hele onderzoeksgroep (N-313 kinderen die voldeden aan bepaalde criteria voor regurgitatie) er uiteindelijk maar 1 kind was dat na 24 maanden echte reflux bleek te hebben en 1 een koemelkallergie. Bij alle andere kinderen was het allemaal vanzelf overgegaan met gebruik van ‘’conservatieve’’ behandelmethodes: houding en voeding veranderingen, waarbij het bij kinderen die geen borstvoeding kregen langer duurde voor het over was dan bij kinderen die wel de borst kregen.
De fysiologie van een mensenbaby vraagt om veel lichamelijke nabijheid, een predominant verticale lichaamshouding en veelvuldige kleine voedingen (dat wil zeggen de dagelijkse portie van 750-1000ml melk verdeeld over minimaal 8, mogelijk meer, voedingen). Op die manier verzorgde, gekoesterde en gevoedde kinderen die alsnog symptomen van reflux vertonen konden wel eens echt maagprobleem hebben en dus baat hebben bij medicinale behandeling.
van der Pol RJ,. Smits MJ, Wijk MP, Taher I. Omari TI, Tabbers MM, Benninga MA: Efficacy of Proton-Pump Inhibitors in Children With Gastroesophageal Reflux Disease: A Systematic Review. Pediatrics 2011; 127:5 925-935; published ahead of print April 4, 2011
 Campanozzi A, Boccia G, Pensabene L, Panetta F, Marseglia A, Strisciuglio P, Barbera C, Magazzù G, Pettoello-Mantovani, Staiano A: Prevalence and Natural History of Gastroesophageal Reflux: Pediatric Prospective Survey. Pediatrics March 2009; 123:3 779-783

Welkom bij Eurolac!

Eurolac! is een onderdeel van Eurolac Lactatiekunde

Dit is het oude blog.

Voor de nieuwste berichten en voor diepgaande informatie, achtergrondartikelen, hulp en ondersteuning ga je naar www.eurolac.net. Hier vind je ook de Eurolac Lactatiekunde Webwinkel

Labels

aan-de-borstvoeding aanbevelingen aandacht aangeboren aangeleerd aanhappen aanklikbedje aanleg aanleggen aanleghulp aanname aanpassen aasgieren ABC abces ABM achtergrond achterkamertjes acrobatiek actie acupunctuur ademhaling ADHD adolescent adoptie advies advisering advocaat AFASS afbouwen affectie affectief afhankelijkheid afkoeling afkolven afleiding afsluiten afstamming afstrepen aftellen afvallen afvalstoffen afweer afwijking afwijzen agressie alcohol Alexandre Dumas alledaags alleen allergeen allergie allo-ouderschap allopathie alternatieve zorg aminozuren Amsterdam anamnese anatomie Angelina Jolie angst Anna Staas-Vink anorexia antibiotica anticonceptie antropologie apart apoptose apparaat appels archetype argument asimov ASS assortiment astma asymmetrie atopisch Attachment Parenting attachment theorie attitude autostoeltje baby baby-led-weaning babyverzorging babywise bacteriën bad badzout bakerpraat bakerpraatjes balts baren baring baringsrituelen bed-sharing bedrog beeldvorming begeleiden begeleiding begroting beha behandeling behoefte behoeften belasting beleid beloften beloning beoordeling beperken beroep beschadigen beschermen bescherming besmetting beurs bevalling bevorderen bewaren beweging bewerken bewijs bewijslast bewustzijn BFHI bijgeloof bijhouden bijscholing bijten bijvoeden aan de borst bijvoeding bijzonder bilirubine Biological Nurturing biologie biologisch biologische zuivel bitter blauwdruk bloed bloedarmoede bloedcellen bloeddruk bloedstolling bloedsuikers blootstelling BMI boek bonafide borst borstabces borsten borstkanker borstmassage borstonderzoek borstontsteking borstproblemen borstverkleining borstvoeding borstvoeding.com borstvoedingcafe borstvoedingcijfers borstvoedinginformatie borstvoedingmanagement borstvoedingorganisatie borstvoedingsbeleid borstvoedingsduur borstvoedingsorganisatie borstvoedingsthee borstvoedingvriendelijk borstweigeren botdichtheid botvorming boulemie bouwstoffen Bowlby BPA Brian Palmer brood broodjeaapverhaal buidelen buitengewoon cadeautjes caius calcium calendula campagne candida albicans capaciteit cariës caseine changeling chapeau chefkok chimpansee China chocolade clausule clusteren clusterkolven CMV co-ouderschap co-sleeping Cochrane Code coeliakie cohortstudie colostrum comfortabel commercie commissie communicatie compassie complementair complex complicated congruent consequent consequenties consultatiebureau contra-indicatie controle corrupt cortisol counseling couveuse CT cultuur cyclus D-MER D-TSR DALY's dankbaar darm darmflora darmfunctie David Sackett debat deficientie dehydratie delen demoniseren deskundig determinanten diabetes diagnose Diane Wiessinger diarree diëtiek dik discreet discriminatie discussie dissociatie DNA doel dokters dompelbad domperidon donormelk doorverwijzen doorzetten doula dr. Jay gordon draagkracht draaglast draagling draak dragen drempels drinken drinkproblemen drinktechniek druk dubbele boodschap duimzuigen duurzaamheid dwang E-Sakazakii EBM EBP echografie ecologisch borstvoeden ecologische voetafdruk economisch economische waarde eczeem educatie eenvoudig eerlijkheid eetproblemen eetstoornis eierstokkanker Einstein eiwitten emancipatie emotie emotioneel welzijn emotionele beschikbaarheid empathie energie epigenetica Erikson erotofobie eten ethiek etiket etniciteit eurolac evalueren evidencebeest evolutie examen exclusief excreet excuus experimenteren extreem fabels fabeltjes fabrikanten Facebook factoren familie fanatiek feel-good feest feestdagen feiten feminisme fenegriek filmpje filosofie flash-heating fles flesvoeding flesweigeren flow focus fopspeen forensisch onderzoek forum foto's fouten freakshow frenulum frequent voeden freud functie functional food functionaliteit fysiologie gadgets galactogoog galega gastcolumn gebakken lucht gebit gebonden geboorte geboortegewicht geboortetrauma gedijen gedrag geelzucht geen kwaad doen geheim gehemelte gehemelteplaatje geinduceerde baring geinduceerde lactatie geïnduceerde lactatie . geit geld geloven geluk gelukkig gemiddeld gender genen GenerationR genetische manupulatie Gentiaan Violet George Clooney geschiedenis geur gevaar gevaarlijk gevaren geweld gewicht gewichtsverlies gewoon gezin gezond gezonde voeding gezondheid gezondheid moeder gezondheidsclaims gezondheidsinformatie gezondheidsprogramma gist glucose go with the flow goed goed genoeg goud griep groei groeistandaarden groen groene_leem grondstoffen grootmoeder gulden snede gynaecoloog halfjaar HAMLET handelplan hard drugs harry piekema hart hart- en vaatziekten hartfunctie hechting heks helen helper herinneren hersenen hersenontwikkeling heupdysplasie Hippocrates hirsutisme historie HIV HM4HB HMF holistisch honger hongersignalen honing hormonen horror houdbaarheid houding Hugh Laurie huidcontact huidflora huilen hulp hulp zoeken hulpmiddel hulpmiddelen hulpset hygiene hygiëne hype hyperlactatie hypoglycemie hypolactatie hysterie IBFAN ideaal IFE ijs ijzer IL-10 illusionist immuniteit immunologie immuuncellen Ina May Gaskin inbakeren individu indoctrinatie industrie infectie infecties inflammatie informatie informeren infuus ingetrokken tepels ingewikkeld ingrediënten ingrijpen initiatierite inleiden inschatten instinct instincten instinctief voeden instructie insuline intake intelligentie intentie inter-species zogen interactief interventie intiem intolerantie introductie inventariseren investering invloed invoelen inwikkelen inzet IQ irritatie Ja zuster nee zuster Jack Newman James McKenna JGZ JHL jodium Johan Cruijff Johnny Depp jonge moeder journalist jubileum Kangoeroe Moeder Zorg kanker kansen kapotte tepels karakter KDV keizersnede kennis kennisoverdracht keuze keuzes keuzes maken kiezen kijken kin kind kinderarts kinderdagverblijf kinderopvang kindersterfte KISS klacht kleur klierweefsel klinische lactatiekunde KMC KMZ knippen koemelk koesteren koestering koffie koken kokosolie kolf kolonisatie kolven korte tepels kosten kosten gezondheidszorg Kotlow koude kraam kraamafdeling kraambed kracht krampjes kritiek kruiden kruipen kunstvoeding kwakzalverij kwaliteit laat-prematuur lactaptin lactatie lactatiekunde lactatiekundige lacteren lactoengineering lactoferrine lactogenese LAM lange termijn langvoeden lanoline leefomgeving leiden lekken lengte lente leren leren aanleggen levende cellen levensles lezen lichaamscontact liefde lipriempje literatuuronderzoek LLL lobby logica logopedist loslaten luchtweginfecties luiers luisteren maag maagdarminfecties maaginhoud maagzuurremmers maan maat maatschappij macgyveren machinaal maffia magie magisch malafide mama maneschijn manieren manipuleren mannelijke lactatie marketeer marketing massage mastitis matrix Max Tailleur mazelen meanderen Meatloaf Medela media medicalisatie medicijnen medicijngebruik medische misser medium meerling melk melkbank melklijsten melkproductie melkstase melkstroom melktransfer melkzusters menarche menselijk mensenrechten menstruatie Meryl Streep met rust laten meten methode Michel Odent micronutriënten middenoorontsteking mijmeren milieuvervuiling min Miranda Kerr mode moe moeder moeder en kind nabijheid moeder-en-kind-nabijheid moedergodin moedergroep moedermelk moedermelknetwerk moedermelkvoeding moederschap mondflora mondonderzoek Montessori morbiditeit mores mortaliteit motieven motivatie motorische ontwikkeling MRI MRSA multidisciplinair multimoeder multiple sclerose mythe nabijheid nachtouderschap nachtvoedingen nadelen nadenken nalaten namaak nature-nurture natuur natuurlijk nauwkeurigheid NEC neerslachtigheid Nestle boycot nicotine nieuw nieuwsgierig Nils Bergman niplette non-nutritief noodsituatie norm normaal normen en waarden normwaarde Nurse Jackie nutriënten Obelix obesitas obsceen observeren obstreticus oedeem oefenen oestrogenen ogen oligosacchariden olympisch oma omega 3 omgeving omweg onaangepast onafhankelijkheid onconditioneel onconditioneel opvoeden onderkaak onderscheid ondersteuning ondervoeding onderwijs onderwijzen onderzoek onderzoek retrospectief onderzoeken onderzoeker onderzoekmethodes ongemakkelijk ongewenst zwanger ongewoon ongezond onrustig drinken ontdooien ontmoeten ontspannen ontsteking ontwerp ontwikkeling onvoldoende onvoorwaardelijk onvoorwaardelijk ouderschap onwennig oorlog oorontstekingen oorzaken opbrengst openbaar openbaar voeden opgelucht opleiding opleidingsniveau ouders oplossing opoffering oproep opties opvoeden opvoeding opvolgmelk opzoeken orale anatomie organische chemicaliën osteoporose Oud en Nieuw ouder-kind-interactie ouders ouderschap overdenking overeenkomsten overgewicht overheden overheid overleg overleven overproductie oververhitting oxytocine paced bottle feeding pacifisme pap papa parasiet partner pasgboren pasgeboren passie pasteuriseren patroon Paula Meier PCOS pech pedagoog peer support peercounseling pepermunt perceptie perfectie perinatale sterfte perspectief PET Peter Facinelli peuter pijn pijnbestrijding Pink pink ribbon plaats placebo plagiocefalie plan plan B plannen plezier politiek portie portiegrootte postnatale depressie postpartum bloedverlies powerpoint PPD prematuur prenataal afkolven prenatale depressie prenatale ontwikkeling prestatie preventie prijsvraag primaten prins prinses priorteit probiotica PROBIT probleemgedrag problemen problemen maken problemen oplossen productie professioneel profijt programma prolactine promoten promotie protocol psychologie PTSS puber radicaal ramp Rapley Raynaud RCT reactie realiteit rechten van het kind rechten-van-het-kind reclame redden redenen redeneren referentie referenties reflexen reflux regelen regelmaat regels reinheid relactatie relatie religie respect responsief ouderschap reuk revolutie richtlijn Riley ringsling risico risico van geen borstvoeding risicogedrag rituelen Robert De Niro robot roes roken rollen Romeo en Julia röntgenfoto routines rouw rozengeur RPS ruimte rumenzuur rust rustig RVP safe motherhood sagen salie salma hayek Salmonella samen samen slapen samenspel samenstelling samenwerking SBO congres scan Scandinavië schaamte schaap schade scheiding-van-moeder-en-kind scheidingsangst scheikunde schema schildklier schimmel schimmelinfecties schisis schizofrenie scholing schoonheid schrijven schudden schuim schuld schuldgevoel secreet seksisme seksleven seksualiteit seksuele mishandeling sensitief ouderschap sensitieve zorg SES Shakira show SIDS silicium simultaan voeden sintjanskruid slaap slaapcondities slaapcyclus slaapgebrek slaapomgeving slaappatroon slaapproblemen slaapritme slaaptraining slapen slendang smaak smaakontwikkeling smoes sneeuw sociaal gedrag sociaal netwerk socialiseren softdrugs sondevoeding soortspecifiek SPECT speen speenhoes spelen spelregels spenen spijsvertering sponsoring sport spraakontwikkeling spreken sprongetjes sprookjes spruw spugen stamcellen stand standaard stappenplan start statistieken Stefan Kleintjes stemherkenning sterk steun stoppen storen stress strijdmodel structuur studie stukjes stuwing substituut suiker suikermetabolisme suikerwater suppletie surrogaat symbiose taal taboe tandemvoeden tanden tattoo TBS te veel melk te weinig melk team technieken technologie tegendruk tegenwerken tellen temperatuur tentoonstelling tepelhoedje tepelkloven tepelproblemen tepels terminologie testosteron TGF-beta1 The Bad Mother's Handbook thema therapeutisch flesvoeden therapie thymus tienermoeder tijd tijger TNO toeschietreflex tolerant tong tongriem tortocillis toveren toxinen TRAIL triple P troosten trots trouw trucjes tweeling twijfel twilight type uitkomsten uitvinden Uncle Vernon UNICEF uniek universiteit urban legend utopia vaardigheden vacceenzuur vaccinatie vacuum vader vaderrol vaderschap vak vakantie valentijn vallen vampier variabelen variatie vaste voeding VBBB VBN vechten vegetariër veilig veiligheid verandering verantwoordelijkheid verantwoording verdediging verdriet vergelijking verhalen verkoudheid verliefd verloskundige vermoeidheid verondersteld te weinig melksyndroom verschillen verslikken verstopping vertrouwen verwaarlozing verwachten verwachting verwachtingen verwarmen verwarring verwennen verzadigingsignalen verzorgen verzorging vet vetzuren vies vingervoeding virus visite vitamine A vitamine B vitamine C vitamine D vitamine K vlakke tepels voeden voeden op verzoek voeding voeding moeder voedingesindustrie voedingsbeha voedingscentrum voedingsfrequentie voedingskussen voedingsmethode voedingspatroon voedingsstoffen voedingswaarde voedsel Voldemort voldoende volksgezondheid volledige zuigelingenvoeding volturi voorbeeld voorbereiden voorbereiding voordeel voordelen voorkeurshouding voorkomen voorlichting voornemen vooronderstelling voorschrift voortgezette borstvoeding voorwaarden vorm vraag vraag en aanbod vragen vreemd vreugde vriezer vrijwilligers vroede vrouw vroeggeboorte vrouw vruchtbaarheid vuistregels vulture vuurwerk vzwBorstvoeding waarde waarheid WABA wapens WAPF warmte water waterhuishouding waterpokken waterwereld WBW weeën wereldvrede werkende moeder werkende vader werkgever Weston A Price wetenschap wetgever WHO Whoopi wiegelied wiegendood wijkverpleegkundige wijsheid will smith winkel winkel concept winst wisselkind woede wolf wondermiddel woonomgeving woorden workshop WYSIWYG Yvo Smulders zalf zelfbeschikking zelfregulatie zelfstandig zelfvertrouwen ziektelast ziekteverekkers ziel zien zilver zink zintuigen zitten zoeken zoet zoethoudertjes zonlicht zonnesteek zoogdieren zoogkompressen zorg Zorg voor Borstvoeding zorgen zorggedrag zorgverleners zorgzaam zout zuigbehoefte zuigelingen zuigelingenvoeding zuigen zuigfles zuivelindustrie zwanger zwangerschap zwembad

Drukwerk educatieve materialen

Prijsprinter - copyshop - banner