Normvervaging

Foto: Jack Nicholson als R.P. McMurphy en Will Sampson als Chief Bromden worden niet volgens de wat-gij-niet-wilt-norm behandeld in One Flew Over the Cuckoo's Nest
Een oproep voor blog-entry titels leverde de volgende voorstellen op: meanderen, historie, hysterie, normvervaging, nipplegate en Dubbel D. Intrigerende titels, waarvan deze keer de normvervaging aan de beurt is.
Normen en waarden werden door de regering Balkenende nieuw leven ingeblazen. Mensen moesten weer netjes en fatsoenlijk worden. Een flink deel van alle ellende was namelijk toch vooral te wijten aan onze normvervaging. Normvervaging is een vaag begrip. Want welke norm? En wat voor vervaging? En wie bepaalt dat? Op basis waarvan? Een aardig plaatje dat de afgelopen dagen op Facebook voorbij kwam laat zien dat in vrijwel alle godsdiensten en levensbeschouwingen de een of andere variant van ‘’Wat gij niet wilt dat u geschiedt, doet dat ook een ander niet’’ vrij ver of helemaal bovenaan de lijst van levensregels, wetten of voorschriften staat. Persoonlijk lijkt mij dat eigenlijk de enige norm die nodig is. Als niemand iets aan een ander doet wat hij of zij zelf niet zou willen worden aangedaan, zou de wereld een aangename plaats zijn.
In de zorg voor de allerkleinsten en de meest kwetsbare medemensen zou dit principe als eerste moeten worden toegepast. Vreemd genoeg is dit vaak niet het geval. Kwetsbare mensen, mensen die veel en langdurige zorg nodig hebben, krijgen vaak een behandeling die ver onder de maat van de wat-gij-niet-wilt-norm is. Als we de manier waarop in vroeger dagen met hen werd omgegaan als norm nemen, zien we wel degelijk een verbetering, want we bergen mensen met psychische stoornissen niet meer op in gestichten en weeskinderen niet meer in Dickensiaanse wees- en werkhuizen. Maar iets is niet goed omdat het nog veel slechter zou kunnen. Zo lang de wat-gij-niet-wilt-norm niet wordt gehaald, is zorg onder de norm, onder de maat. 
In de zorg voor de allerkleinste en daarmee per definitie de meest kwetsbare leden van onze samenleving is het vaak niet veel beter gesteld. Wat gij niet wilt dat u geschiedt, doet dat ook de baby en het kind niet. Dat zou eigenlijk de inleiding, het motto en leidende motief moeten zijn voor elke les, cursus, instructie en protocol voor ouders, beroepsopvoeders, verzorgenden, verplegenden en artsen. In de praktijk worden kinderen gevoed, verzorgd en opgevoed op allerlei manieren, maar vaak niet op een manier die de toepassers op henzelf zouden willen zien toegepast. De norm die zij voor zichzelf hanteren vervaagt als het om baby’s en jonge kinderen gaat.
Iedereen zou het liefste willen dat hij wordt behandeld op een manier die plezierig is en past bij zijn persoonlijke behoeften en zijn biologische blauwdruk. De behandeling die een baby op basis van die blauwdruk en persoonlijke behoeften verwacht heb ik op deze pagina’s al meermaals beschreven. Wie te werk gaat volgens de wat-gij-niet-wilt-norm moet dus kennis nemen van deze biologisch blauwdruk om voor het kind te zorgen op een manier waarop hij zelf verzorgd zou willen worden. Maar ook letterlijk achterwege laten wat hij of zij zelf onplezierig zou vinden: alleen gelaten worden als je bang of verdrietig bent, genegeerd worden als je iemand roept of iets wilt vertellen, geen eten krijgen omdat het je tijd nog niet is of omdat het goed is om eens honger te ervaren, gefixeerd en onmachtig om te bewegen in bed worden gelegd om te leren slapen, in een ongemakkelijke houding ergens worden neergezet zonder dat je jezelf in een andere houding kunt brengen.
Als we beginnen met onze kinderen dicht bij ons te houden, zodat we het direct opmerken als zij op hun woordeloze manier met ons communiceren, als wij ze vervolgens begrijpen en hen geven wat zij nodig hebben, wanneer ze het nodig hebben en zoveel als ze het nodig hebben; en als zorgverleners van dat principe zouden uitgaan in hun advisering en zorg, dan zou daarmee een stevig en niet  vervaagde norm worden neergezet. We zouden dan als maatschappij zelfs een begin kunnen maken met het leven naar de wat-gij-niet-wilt-norm. Dan zou de wereld nog wel eens een mooiere plaats kunnen worden. Dit beeld doet mijn flower-power-hippie-tijd hart goed.
Eurolac Flits! met label norm, normen en waarden, blauwdruk, verwachtingen. Deze links leiden naar lijsten met bijdragen met deze labels. Klik op de plaatjes in de linkerzijbalk voor meer verhaaltjes.

Verwachting

Foto: Anna Kendrick als Rosie en Chace Crawford als Marco in What to Expect When You're Expecting
Bij het openen van mijn Twitter deze kille, dampige ochtend viel mijn oog op het woord frustratie. Iemand vroeg zich vertwijfeld af ‘’ Frustratie, hoe kan het dat er zóveel vrouwen zo weinig van #borstvoeding weten??‘’ Ik herkende de frustratie en gooide gelijk die van mezelf er even achteraan: ‘’omdat er niet over gepraat mag worden, want dan praat je andere moeders schuldgevoel aan zeggen ze |  en omdat zorgverleners er weinig/niks over weten en de praatjes vd kunstvoedingfabrikanten napraten | en omdat borsten voornamelijk met seks worden geassocieerd en mensen het eigenlijk een beetje vies vinden’’ Zo, dat was er maar weer even uit op de vroege zaterdagochtend. Zoals gewoonlijk begon ik er pas na het uitgooien echt over na te denken en bedacht ik me dat het toch wel iets genuanceerder  ligt. En zo kwam ik weer bij verwachting uit. Wat verwacht je als je in verwachting bent? Wat zou je kunnen verwachten? Wat mag je verwachten?
Wat je vooral verwacht als je in verwachting bent is een kind, natuurlijk. Maar dan? Als dat kind er dan is, wat dan? Veel vrouwen, zeker als ze voor het eerst zwanger zijn, denken niet veel verder dan het krijgen van het verwachtte kind. Dat lijkt de eindstreep van de hele verwachting. Maar daar lig je dan met je kind op je roze wolk, en dan? Oeps, zei ik roze wolk? Nou, dat is alvast de eerste verwachting die als een zeepbel uit elkaar spat. Niks roze wolk, eerder een donderwolk voor veel moeders. Pijn van onder, pijn van boven, het emotionele apparatus in een stroomversnelling en paps met zijn handen in het haar. Wat je ook verwacht had, dit niet. Niet besteld ook, zeker weten. En, in tegenstelling tot een bestelling van een postorderbedrijf, je kan het niet eens terug sturen.
Wat verwacht een gemiddelde vrouw van het moederschap, van haar baby? In de beeldvorming zijn baby’s schattige, knuffelige wezentjes die voornamelijk slapen, eten en poepen. Als je zorgt dat er op gezette tijden eten in gaat en de poep verwijderd wordt, heb je er verder geen kind aan. Ze dragen schattige of stoere kleertjes en voor het enkele spuugje hebben ze van die grappige slabbetjes. Voor die verzorgende dingen heb je net als voor de bevalling een cursus gevolgd. En, ook net als met de bevalling, bleek de praktijk toch niet helemaal met de verwachting overeen te komen. De baby wil veel vaker eten dan je verwacht en veel minder te slapen. De berg vuile luiers, ja dat klopt wel ongeveer, maar of je daar nu zo blij van wordt? En waarom werkt die borstvoeding niet gewoon? Hoe moeilijk kan dat nu helemaal zijn? En dat dat bijna net zo veel pijn doet als de weeën hadden ze ook wel eens mogen vertellen.
Het maatschappelijke beeld dat de verwachtingen rond borstvoeding schept, is ook niet helemaal realistisch. Borstvoeding is goed voor baby’s, kleine baby’s, dus de meeste moeders zijn wel geneigd en genegen dat te gaan doen of een poging ertoe te wagen. Om borstvoeding te geven verbind je de connectoren met elkaar en plop-slok-slik, klaar. Een beetje gênant is het wel, want die borsten associëren we meer met volwassen dingen dan met een baby, dus wordt borstvoeding liefst een beetje uit het sociale leven geweerd. Het is niet echt salonfähig, zeg maar. Een nadeel daarvan is wel dat we niet echt een realistische verwachting hebben van hoe dat plop-slok-slik eigenlijk precies werkt. En dat alles kan dus uiteindelijk leiden tot die gefrustreerde uitroep: waarom weten zo veel moeders zo weinig over borstvoeding!
Wie niet genoeg weet, moet meer leren. Maar als je daarmee wacht tot je die kennis moet hebben en toepassen, is het te laat. Borstvoeding educatie moet dus eerder komen. Niet in de zwangerschap, want dan kijkt een moeder vooral uit naar de bevalling en de rest wordt in de opslag gemikt. Al voor de zwangerschap, dus. Al gelijk met de beeldvorming en het opbouwen van haar verwachtingen rondom moederschap en baby’s. Om dat voor elkaar te krijgen zal borstvoeding eerst uit de kast moeten komen. We moeten onszelf en de maatschappij dwingen het salonfähig te maken, zodat opgroeiende kinderen er al mee in aanraking komen. Dan zou het een normaal onderdeel moeten zijn in de biologielessen en de lessen die over verzorging en gezondheid gaan. Op die basis kan een cursus tijdens de zwangerschap wel net dat beetje extra geven. Als we er dan gelijk even voor zorgen dat de opleidingen van zorgverleners ook meewerken aan realistische verwachtingen en solide kennis, kan er weinig meer mis gaan. Is er wellicht toch ruimte voor een klein roze wolkje.
Eurolac Flits! met label verwachting, verwachtingen, onderwijs, informatie. Deze links leiden naar lijsten met bijdragen met deze labels. Klik op de plaatjes in de linkerzijbalk voor meer verhaaltjes.

Perceptie

Foto: Eric McCormack als Daniel Pierce, die met zijn geheel eigen perceptie van de wereld de waarheid in gecompliceerde zaken boven tafel haalt in de TV serie Perception
Als een hamer je enige gereedschap is, ziet alles eruit als een spijker. Ik vind dat zo’n mooi spreekwoord. Ik zie dan een Hornbach-achtige reclame voor me, met zo'n stoere werkman met een levensgrote hamer, helemaal gefocust op zijn doel, die overal een flinke mep op geeft. Want als hij kijkt heeft alles de vorm van een spijker. Wat je waarneemt wordt overduidelijk gekleurd en ingevuld door wat je weet, wat je denkt te weten en wat je perceptie ervan is. De enige die echt ziet wat er is, is het heel jonge kind. Het kind dat nog geen referentiekader heeft, heeft ook nog geen perceptie, geen referentiekader. Niets is raar of vreemd, want alles is nog onbekend en nieuw en anders.
Wie al wat langer mee gaat en meer heeft meegemaakt ziet de wereld anders. Ziet andere mensen anders. Ziet zichzelf anders. Een leuk experiment hiermee dat iedereen kan uitvoeren is om aan twee heel verschillende mensen een routebeschrijving tussen dezelfde punten te vragen en te vragen om herkenningspunten tijdens de route. De een zal het dan hebben over karakteristieke bomen en de andere over auto’s en technische winkels, terwijl een ander zal waarschuwen voor de panden met grote waakhonden. Als manlief en ik elkaar de weg moeten wijzen, komen we steevast verkeerd uit. ‘’Ford garage? Heb ik helemaal niet gezien. Ik ben bij die koe met die wildbreiwerk jas afgeslagen.’’ Zo ongeveer kan dan een gesprek gaan als we elkaar weer gevonden hebben.
Moeders over de hele wereld hebben eigenaardig genoeg een vrijwel exact gelijke perceptie van hun vermogen om moedermelk van goede kwaliteit te produceren. Te weinig melk staat universeel in de top drie van redenen om te stoppen met borstvoeding of om ander voedsel bij te geven. En even universeel is dat, in het overgrote deel van alle gevallen, een onterechte perceptie. Het is uiterst zeldzaam dat een vrouw die een kind heeft gedragen en gebaard vervolgens niet in staat is haar kind te voeden. Maar moeders lijken universeel alles wat er mis is aan zichzelf te wijten en, als zij voedende moeder zijn, aan hun vermogen om voldoende en goede melk te maken. Van de weeromstuit, lijkt het wel, gaan ook andere mensen denken dat alles wat er fout gaat aan de borstvoeding ligt. Kind huilt te veel of te weinig? Kind slaapt te veel of te weinig? Kind groeit te hard of te langzaam? Allemaal de schuld van de borstvoeding. En dus allemaal de schuld van de moeder. Moeder is altijd fout.
Fout. Die perceptie is fout. Niet de moeder. Niet de borstvoeding. Niet de baby. De perceptie. En dingen die worden gedaan op basis van die foute perceptie. De perceptie van de baby is de juiste: dit is mijn moeder, dat is haar borst, daar moet ik zijn, dan komt alles goed. Een vrouw die een kind heeft gedragen en gebaard is naar alle waarschijnlijkheid in staat dat kind jarenlang te voorzien van ruimschoots voldoende en goede melk. Voorwaarden voor het waarmaken van die belofte zijn de aanwezigheid van voldoende functionerend klierweefsel en een adequaat werkend hormoonstelsel aan de kant van de moeder. En daarbij een baby die het grootste deel van zijn tijd doorbrengt in de directe nabijheid van zijn moeder, bij voorkeur tegen haar lichaam aan, die frequent en met een effectieve techniek aan de borst drinkt.
Een baby die goed in zijn vel zit, die over langere tijd gemeten gemiddeld binnen normale waarden groeit en zich naar verwachting ontwikkelt krijgt voldoende te eten. Wijkt een van die parameters af dan wordt eerst gekeken of de baby vaak genoeg en effectief genoeg aan de borst drinkt, vervolgens wordt gekeken naar andere mogelijke oorzaken van het probleem (weet je, eten is belangrijk, maar lang niet de enige factor die groei, gedijen en ontwikkeling bepaalt!). Als dan nog geen oorzaak is gevonden kan nog eens naar de borstvoeding worden gekeken: is er voldoende klierweefsel, zijn er hormonale problemen, is er een variatie in de anatomie van moeder of kind, …? En sla bij twijfel over de borstvoeding alle half-deskundigen en zelf-verklaarde deskundigen maar over en ga gelijk naar de echte deskundige op het vlak van de menselijke lactatie en de begeleiding bij borstvoeding: de lactatiekundige. Haar of zijn perceptie van het probleem zal naar alle waarschijnlijkheid heel anders zijn.Vanaf vandaag is er weer een heel nieuwe lichting vers-gecertificeerde IBCLC's en een aantal gerecertificeerde veteranen.